Blog
Ürolojik Aciller
Hangi idrar yolu ve genital bölge şikâyetlerinin acil değerlendirme gerektirdiği ve acil servislerde ürolojinin rolü anlatılır.
İdrar yapamama, ani başlayan şiddetli böğür veya testis ağrısı, ateşle birlikte seyreden idrar yolu şikâyetleri ve idrarda gözle görülür kanama, ürolojik aciller arasında yer alır. Bu belirtilerden biri varsa en kısa sürede bir acil servise veya sağlık kuruluşuna başvurulması önerilir.
Ürolojik acil ne demektir, hangi durumlar buna girer?
Ürolojik acil, idrar yolları veya erkek üreme sistemiyle ilgili, gecikmeden değerlendirilmesi ve gerekirse müdahale edilmesi gereken durumları ifade eder. Sık karşılaşılan ürolojik aciller şunlardır:
- Akut üriner retansiyon — ani gelişen idrar yapamama durumu
- Böbrek/idrar yolu taşına bağlı şiddetli ağrı — ani başlayan, bulantı ve kusmanın eşlik edebildiği böğür ağrısı
- Testiste ani ağrı — testis torsiyonu gibi acil müdahale gerektirebilen durumların belirtisi olabilir
- Ateşle birlikte seyreden idrar yolu enfeksiyonu belirtileri — enfeksiyonun böbreklere ulaştığına işaret edebilir
- İdrarda gözle görülür kanama — özellikle ağrı, pıhtı veya idrar yapamamayla birlikteyse acil değerlendirme gerektirir
- Genital bölgede travma — darbe, kesi veya şişlikle seyreden yaralanmalar
Bu durumların ortak özelliği, tanının gecikmesi halinde tabloyu ağırlaştırabilecek olmalarıdır; bu nedenle beklemek yerine değerlendirme yapılması önerilir. Belirtilerin hafif göründüğü durumlarda bile, altta yatan nedenin ne olduğu ancak muayene ile netleştirilebilir.
Acil serviste üroloji nasıl işler?
Acil servise başvurulduğunda ilk değerlendirme, genellikle acil tıp hekimi tarafından yapılır. Öykü ve fizik muayene sonrasında gerekli görülürse idrar tahlili, kan tahlili veya görüntüleme (ultrasonografi, tomografi gibi) istenebilir.
Bulgular ürolojik bir aciliyete işaret ediyorsa, acil serviste görevli hekim üroloji uzmanına danışır; hastanenin yapısına göre üroloji uzmanı nöbetçi olarak çağrılabilir veya hasta üroloji kliniği bulunan bir merkeze yönlendirilebilir. Testis torsiyonu gibi bazı durumlarda saatler içinde cerrahi müdahale gerekebileceğinden, değerlendirme ve yönlendirme hızlı şekilde yapılır.
İlk müdahale sonrasında, altta yatan nedenin araştırılması ve tedavinin planlanması için çoğunlukla üroloji polikliniğinde takip önerilir.
Hangi belirtilerde vakit kaybetmeden başvurulmalı?
Aşağıdaki belirtilerden biri varsa, beklemeden bir acil servise başvurulması önerilir:
- Ani gelişen idrar yapamama
- Ani başlayan, bulantı ve kusmayla birlikte şiddetli böğür ağrısı
- Testiste ani başlayan şiddetli ağrı
- Ateş, titreme ile birlikte seyreden idrar yolu şikâyetleri
- İdrarda gözle görülür kanama
- Genital bölgede travma sonrası şişlik veya kanama
Acil durum geçtikten sonra, altta yatan nedenin değerlendirilmesi için üroloji ile takip gerekebilir; bunun için iletişim sayfasından randevu alabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Acil serviste her zaman bir ürolog bulunur mu?
Her acil serviste sürekli olarak bir üroloji uzmanı bulunmayabilir; birçok hastanede ürolog nöbetçi olarak çağrılır. Acil serviste görevli hekim, gerekli görürse üroloji uzmanına danışır veya hastayı yönlendirir.
Böbrek taşı ağrısı her zaman acil midir?
Ani başlayan şiddetli böğür ağrısı, bulantı ve kusmayla birlikteyse acil değerlendirme gerektirir. Daha hafif, aralıklı ağrılarda da vakit kaybetmeden bir hekime başvurulması önerilir.
İdrar yapamama durumunda ne yapılmalı?
Ani gelişen idrar yapamama (akut üriner retansiyon) acil bir durumdur ve en kısa sürede bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerekir.
Genital bölgede ani ağrı acil bir durum mudur?
Evet, özellikle testiste ani başlayan şiddetli ağrı acil değerlendirme gerektirebilir; bazı durumlarda saatler içinde müdahale gerekebileceğinden gecikilmemelidir.
Acil başvuru sonrası üroloji ile takip gerekir mi?
Acil durumun ilk değerlendirmesi ve gerekiyorsa müdahalesi yapıldıktan sonra, altta yatan nedenin araştırılması için çoğunlukla üroloji polikliniğinde takip önerilir.
Yazan ve tıbbi olarak gözden geçiren: Prof. Dr. Murat Tuncer — Üroloji, İstanbul
Son gözden geçirme: · Bir sonraki gözden geçirme: 2027-09
Site editörü: mail@drmurattuncer.com · Editoryal politikamız
Kaynaklar
Randevu
Buradaki bilgiler geneldir. Sizin durumunuzda ne anlama geldiği muayene ve gereken tetkiklerden sonra netleşir. Varsa önceki tetkik ve raporlarınızı yanınızda getirin.